Functionele beeldvorming met magnetische resonantie (MRI) kan het antwoord van endeldarmkanker op bestraling vroegtijdig visualiseren. Daardoor kan eerder gestart worden met bestraling, chemotherapie en heelkunde. Dat besluit Dr. Wim Ceelen van de vakgroep Heelkunde in zijn doctoraatsonderzoek.

Darmkanker behoort tot de meest voorkomende kwaadaardige tumoren in Vlaanderen. Endeldarmkanker, ongeveer een derde van alle darmkankers, wordt in de eerste plaats behandeld met heelkunde. Momenteel wordt een gecombineerde strategie gehanteerd, waarbij de patiënt voorafgaand aan heelkunde wordt behandeld met radiotherapie (bestraling) of een combinatie van radiotherapie en chemotherapie. Deze aanpak zorgt ervoor dat de tumor krimpt waardoor niet alleen de ingreep eenvoudiger en veiliger wordt maar ook de kans op genezing wordt verhoogd.

In zijn onderzoek rond endeldarmkanker stelde Dr. Ceelen de vraag centraal op welke manier beeldvorming dient te gebeuren opdat een afdoend antwoord kan gevisualiseerd worden van aanwezige tumor(en).

Functionele MRI
Functionele MRI betekent dat bij de beeldvorming gebruik wordt gemaakt van een kleurstof die ingespoten wordt. De analyse van de beelden levert bepaalde eigenschappen op van de bloedvaatjes in de tumor. De belangrijkste eigenschap is de doorgankelijkheid (permeabiliteit) van de haarvaten, die in tumorweefsel abnormaal verhoogd is.

In zijn onderzoek stelde Dr. Ceelen vast dat functionele MRI met een aangepaste kleurstof (P792) in staat is de abnormale permeabiliteit van tumorvaatjes bij endeldarmkanker aan te tonen. Bovendien werd in een darmkankermodel bij de rat vastgesteld, dat de doorgankelijkheid van de haarvaten significant daalt na toedienen van radiotherapie.

Aansluitend onderzocht Dr. Ceelen het effect van een gewijzigd zuurstofgehalte (oxygenatie) in het tumorweefsel. Hiertoe werden tumordragende ratten behandeld met erythropoietine (EPO), waardoor het aantal rode bloedcellen en daardoor het zuurstofgehalte in tumorweefsel sterk toeneemt.

De resultaten van functionele MRI met P792 en microscopische studie toonden vervolgens aan dat toedienen van EPO de afname in vaatwandpermeabiliteit door radiotherapie grotendeels verhindert. Daarnaast werd vastgesteld dat EPO leidt tot wijzigingen in de doormeter en de structuur van tumorale haarvaten.

Datum : 14 juni 2007
Auteur / bron : Universiteit Gent