Dankzij een nieuwe imaging techniek wordt het mogelijk om bij reumapatiënten snel en nauwkeurig een profiel op te stellen voor de auto-antilichamen die een rol spelen bij hun ziekte. Dat profiel kan waardevolle informatie geven over het verloop van de ziekte. Uniek aan deze Surface Plasmon Resonance techniek (SPR) is dat rechtstreeks gemeten wordt aan verdund bloedserum. Een speciale microchip maakt het mogelijk veel tests tegelijk uit te voeren. Onderzoekers van de Universiteit Twente en de Radboud Universiteit Nijmegen publiceren er deze maand over in de Journal of the American Chemical Society (JACS).

De onderzoekers hebben tests uitgevoerd op het serum van 50 reumapatiënten en een controlegroep van 29 personen. Dat rechtstreeks aan serum –de vloeistof die overblijft als gestold bloed wordt afgecentrifugeerd- gemeten kan worden, is uniek: in andere technieken zijn bijvoorbeeld fluorescente labels en complexe voorbewerkingen nodig om de relevante eiwitten zichtbaar te maken. Het verdunde serum wordt over een speciale goud gecoate chip geleid waarop zich een groot aantal ‘spots’ bevinden die een specifieke eiwitcoating (peptiden) hebben gekregen.

Gaan die peptiden de interactie aan met antilichamen uit het serum, dan is dit via Surface Plasmon Resonance imaging (SPR) direct te volgen. Met laserlicht worden daarvoor de gouden vlakjes gescand; als er een interactie plaatsvindt, is dat te zien aan de mate van reflectie van het licht. Bij een bepaalde hoek treedt helemaal geen reflectie op, het licht verdwijnt: dat is de zogenaamde ‘SPR-dip’ die verschuift tengevolge van de interactie. De detectie gaat verder dan het aantonen van de aanwezigheid van een auto-antilichaam: de interactie tussen eiwit en antilichaam kan real time en zonder labels worden gevolgd.

Auto-antilichamen worden door het lichaam aangemaakt als reactie op gevormde, gecitrullineerde eiwitten die een rol spelen bij reumatoïde artritis. Op één chip kunnen verschillende typen peptiden worden aangebracht, voor een snelle parallelle screening. Momenteel wordt onderzocht of met het zo verkregen patiëntprofiel voor deze auto-antilichamen het verloop van de ziekte te volgen is. Op basis van de daarbij verkregen informatie kan wellicht in de toekomst een meer patiënt-gerichte medicatie toegepast worden. De toepassingen beperken zich echter niet tot het monitoren van reuma of andere auto-immuunziekten: SPR imaging is geschikt voor het onderzoeken van vele typen biomoleculaire interacties.

Bron: persbericht Universiteit Twente
Datum: 26-10-2007